Webinar "Digitale Toegankelijkheid voor Inkopers"
Georganiseerd op 4 juli 2023 door het programma van BZK DigiToegankelijk TOP
Manfred Roseboom, projectleider Monitor en Toezicht programma DigiToegankelijk TOP.
Hij leidt dit webinar.
Johan Huijkman, manager softwareleveranciers in het programma DigiToegankelijk TOP
Hij is spreker in dit webinar.
Désirée Castillo Gosker, productowner Monitor Forum Standaardisatie
Zij is spreker in dit webinar.
Manfred Roseboom, projectleider Monitor en Toezicht programma DigiToegankelijk TOP.
Ik zal eerst even vertellen waarom we dit doen.
Ik zit nu inmiddels meer dan een jaar in het programma DigiToegankelijk Top.
Maar ik heb wel gemerkt de afgelopen tijd
dat aan de voorkant met elkaar
de dingen goed neerzetten en goed aanschaffen,
dat dat een enorme winst is in het verdere traject
om zaken ook echt digitaal toegankelijk voor elkaar te boksen.
Een van de redenen waarom we ons ook op de inkoopkant
zijn gaan richten
en dat we ons ook bezighouden met leveranciersmanagement
en nog veel andere dingen.
Maar daar gaan we het straks over hebben.
Johan, wil jij je even voorstellen?
Johan Huijkman, manager leveranciersmanagement.
Dat wil ik zeker.
Mijn naam is de Johan Huijkman en ik ben verbonden aan het programma DigiToegankelijk als verantwoordelijke
software leveranciers of leveranciers het algemeen,
maar we richten ons vooral op de software leveranciers
en ik zal straks ook wat dieper induiken op wat...
...het betekent en waarom het zo belangrijk is.
Hallo, ik ben Désirée Castillo Gosker.
Ik werk voor het Bureau Forum Standaardisatie,
en de Standaard Webrichtlijnen.
DigiToegankelijk heeft heel lang de status gehad van pas toe of leg uit
en we nemen het ook nog steeds mee
in de monitor Open standaarden en ook in de beslisboom open standaarden.
Ondanks dat de standaard nu een wettelijke status heeft gekregen.
Dus vandaar dat ik nu ben aangeschoven bij dit webinar.
Ik ben Manfred Roseboom en ik begeleid deze webinar
en daarnaast ben ik ook projectleider
voor het onderdeel monitoring en toezicht van het programma DigiToegankelijk TOP.
Ik ga nu naar de agenda.
Allereerst geven we een introductie over digitale toegankelijkheid. Wat is het?
Waarom is het belangrijk?
Hoe is het programma opgebouwd? Dat zijn onderdelen.
Daarna gaat Johan wat vertellen over software leveranciersmanagement.
Daarnaast ook waarom het inkoopproces belangrijk is
om digitale toegankelijkheid te bereiken.
Daar gaat Désirée het een en ander over vertellen.
Ik kom daarna nog weer even terug
met een aantal polls over samenwerking.
of daar interesse in is
en hoe je dat met elkaar zou kunnen stimuleren.
En dan gaan we naar een afsluiting.
De introductie van digitale toegankelijkheid. Wat is nou digitale toegankelijkheid?
Het zegt iets over de kwaliteit van apps en websites.
Zitten ze goed in elkaar?
Zijn de juiste kleuren en contrasten gebruikt?
Zit er ondertiteling in filmpjes die op websites staan?
Dat zijn allemaal zaken die het
voor mensen met een beperking
en in sommige gevallen ook mensen zonder beperking,
maar die het gewoon makkelijk vinden
om in een trein bijvoorbeeld iets terug te kunnen lezen in plaats van te luisteren,
en daar gebruik van moeten kunnen maken.
Dat is iets waar al lang aan gewerkt wordt door heel veel organisaties,
wat qua wetgeving ook al lange tijd geregeld is...
...en waar nog veel werk aan is.
Maar dat komt tijdens deze sessie vanzelf langs.
Voor wie is digitale toegankelijkheid belangrijk?
Dan leg ik nu even uit hoe dat plaatje uitziet.
Het is een plaatje waarin aangegeven wordt van...
...hoeveel mensen met een motorische beperking er in Nederland ongeveer zijn. Dat zijn er 1,6ﾠmiljoen.
Hoeveel mensen laaggeletterd zijn? Dat zijn er 1,5ﾠmiljoen.
Hoeveel mensen er minder begaafd zijn, dat zijn er ongeveer 1,1ﾠmiljoen. Dyslexie: 0,8ﾠmiljoen.
kleuren stoornis 0,7ﾠmiljoen Auditieve beperkingen 0,5 miljoen
en een visuele beperking ook 0,5ﾠmiljoen.
In zijn totaliteit hebben we het eigenlijk bijna altijd over 4,5ﾠmiljoen mensen
in Nederland die op de een of andere manier...
... beperkt zijn in het gebruik van websites
en apps en dus ook graag geholpen zouden willen worden met het gebruik daarvan.
Als je dan kijkt naar de mensen die gebruik maken van
bijvoorbeeld op de mobiele telefoon van de toegankelijkheid functies,
dan zie je daar eigenlijk terug
dat heel veel mensen gebruik maken
van bepaalde functies in de mobiele applicatie: de tekstgrootte kunnen aanpassen,
de donkere modus kunnen aanpassen of in de lichte modus kunnen zetten, tekst uit laten spreken.
Dat soort zaken wordt heel veel gebruikt.
45% van de mensen van die 2,5ﾠmiljoen Nederlanders
waar dat onderzoek onder geweest is,
die gebruikte of meer toegankelijkheid functies op iOS.
15% gebruikte er minstens twee op iOS en 59% gebruikt
één of meer toegankelijkheid functies op Android
en 22% gebruikt op minstens twee.
Nou, dat geeft aan hoe toegankelijker je website
of app is en hoe breder die ook gebruikt kan worden door iedereen.
En wat ik net al aangaf als je in de stiltecoupé
zit in de trein en je bent onderweg naar huis,
maar je wilt nog eens even wat teruggezien,
dan kun je dat ook ondertiteld terugluisteren.
Dan komt er nu als het goed is een pollvraag.
Als ze kijkt naar de poll zoals die er nu voorstaat, zie ik het volgende:
Houdt jouw opdrachtgever of jij rekening
bij het inkopen van websites en EPS met de wettelijke eis rondom digitaal toegankelijkheid?
Volledig, ja, altijd 25%. Deels. Het verschilt per opdrachtgever,
Ik denk ook dat er inderdaad meerdere opdrachtgevers zijn
binnen een organisatie. En niet of zelden 18%.
Ik weet niet of dat herkenbaar is voor jullie?
Of dat er nu een waarde aan gehangen moet worden?
Er is verder niet veel over te zeggen denk ik.
Maar het is in ieder geval wel duidelijk dat het niet altijd gebeurt.
Dan gaan we even naar de aanloop
van alles wat er met de wetgeving en de wettelijke verplichtingen te maken heeft.
In 2016 december.
is de inwerkingtreding van de EU Richtlijn
Toegankelijkheid websites en apps van kracht geworden.
Later, 1 juli 2018, is het tijdelijk Besluit Digitale Toegankelijkheid Overheid vast gesteld.
Dat is ook een regeling die tot heel kort geleden
nog gewoon van kracht is.
Daar zal ik straks nog even iets over vertellen.
In september is aangegeven dat alle nieuwe websites
die na 23 september 2018 gemaakt worden
moeten voldoen aan de eisen voor digitale toegankelijkheid.
Daarbij zijn de websites gekomen in september 2020.
En vanaf juni 2021
zijn alle mobiele applicaties onder die verplichting komen te vallen.
Het is belangrijk om daarbij te vermelden dat
de Wet Digitale overheid vanaf 1 juli
van kracht is geworden en dat het tijdelijk besluit
is omgehangen in de Wet Digitale overheid en deze één op één is overgenomen.
Dus die hele wetgeving zoals die er bij stond voor 1 juli is verder overgenomen.
Er zijn rondom een aantal artikelen in de wet Digitale Overheid
Ook zijn er overal wat dingen te doen.
en die hebben met name het effect op de toezicht-kant,
want het is namelijk ook de bedoeling
dat er wat meer toezicht gehouden gaat worden
en handhaving op naleving plaats gaat vinden.
En daarvoor is nog een ministeriële regeling nodig, maar ook een ministerieel besluit.
Dus dat is ook nog iets dat wat langer tijd gaat gaat kosten.
Toen wij met het programma DigiToegankelijk TOP gingen beginnen,
dat is rond april vorig jaar geweest,
Toen hebben we een programmaplan gemaakt.
En dat programmaplan is eigenlijk volledig gebaseerd op de motie Bisschop.
Die motie is in november 2021 ingediend
en daarin is aangegeven dat het met de voortgang
op het digitale toegankelijkheid ver achterbleef.
Er moest een versnelling plaatsvinden
en daarop heeft de staatssecretaris Van Huffelen
het eerste kwartaal van '22 een stappenplan ingediend
waarin aangegeven werd welke stappen
ondernomen moeten worden om digitale toegankelijkheid te versnellen.
Daar is het programma DigiToegankelijk Top uit ontstaan.
Belangrijke dingen die daar als stappen in benoemd werden:
zorgen dat overheidbreed de kennis van digitale toegankelijkheid vergroot wordt.
Het inclusief ontwerpen stimuleren.
En daarmee bedoel ik dat rekening gehouden wordt
met mensen met een beperking en dat je bij de inkoop
en bij het aanbesteden,
maar ook bij het daadwerkelijk technisch ontwerpen,
en de content, dat je dat ook inclusief doet
en dat je dus rekening houdt met de eisen voor digitaal toegankelijkheid.
Daarnaast was een onderdeel: het inzicht vergroten en de datakwaliteit verbeteren.
Het inzicht vergroten hebben we inmiddels gedaan...
...door een dashboard in te richten.
Dat gaat meer inzicht geven
Daarnaast wordt er ook hard gewerkt aan het verbeteren van De Invulassistent,
maar ook van de data die daar in zit.
De invulassistent die wordt gebruikt
wordt geleverd door Logius. Je hebt deze nodig om een verklaring te kunnen indienen.
En verder is het de bedoeling dat we toezichthouders gaan faciliteren.
En dan heb ik het over het horizontaal toezicht
en daarnaast ook verticaal toezicht...
wat ook wel Centraal Toezicht heet.
Dan hebben we de motie Ceder.
Die kwam direct toen het programma gestart was. Die behandelt een aantal apps.
Er is een onderzoek gedaan door de Stichting APPT
en daaruit bleek dat er heel veel overheids apps niet toegankelijk waren.
Daarmee is die opdracht bij het programma beland...
...en zijn we aan de slag gegaan met het verbeteren
van een aantal apps die door een groep eindgebruikers als cruciaal is bestempeld.
En per 1 juli is het de bedoeling dat we daarop
terug gaan rapporteren en duidelijk maken van wat de resultaten daarvan zijn.
Dat doen we door heel veel leveranciers van apps
te benaderen en daarmee afspraken te maken
en hen te adviseren en te ondersteunen bij het verbeteren van de taak die ze hebben.
Als laatst heb je dan de motie Strolenberg en De Kort.
Dat was een motie...
die ging over het de inkoopvoorwaarden.
Daar gaat Désirée straks ook nog even wat over vertellen.
Blijkt namelijk ook dat in de ARBIT
de inkoopvoorwaarden niet direct zijn opgenomen,
maar dat je daar zelf afspraken over moet maken
als inkoper/opdrachtgever , samen met je leverancier.
De motie ging er met name over van dat zij vonden dat
het opgenomen moest worden in de inkoopvoorwaarden.
Wij zijn zo ver gekomen dat er bij PIANOo,
dat daar die voorwaarden genoemd zijn.
Echter, dat is een expert en kennisinstituut en dat is dus geen vereisten,
maar een advies om dat te doen. Het CBA,
die is verantwoordelijk voor de ARBIT,
Daar zijn we mee in gesprek om daar ook stappen
in te zetten om het daar wel in te krijgen.
Dat even over de moties.
Dan even over het programma DigiToegankelijk Top.
Dat is al een paar keer langsgekomen.
We hebben eigenlijk drie hoofd-poten daarin
en dat is enerzijds het bieden van ondersteuning,
het verzorgen van monitoring en toezicht en daarnaast de het inkoop- en leveranciersmanagement.
En dat laatste is waarvoor we nu met elkaar zitten.
Qua ondersteuning hebben wij een aantal adviseurs en experts in dienst.
Zij bezoeken allerlei overheidsorganisaties,
Gemeentes, Rijksoverheden, Provincie,
IPO, de Waterschappen en maken daar kennis en
ook afspraken over de problemen waar zij tegenaan lopen met digitale toegankelijkheid,
de vragen die zij daar hebben, zij kunnen adviseren en ook technische adviezen geven.
Daarnaast verzorgen we heel veel webinars. Vandaag is er één,
deze week geloof ik elke dag een en volgens mij
is er op dit moment ook nog een parallelle sessie over PDF's aan de gang,
dus daar hebben we fors in geïnvesteerd.
Er zijn ook vragen uurtjes waarbij je als overheid kunt deelnemen,
vragen kunt stellen en dat is allemaal vrij en open.
Daarnaast hebben we ook sinds vorige week
een kennisbank ingericht die is te vinden op www.Digitoegankelijk.nl
En daarin kun je heel veel antwoorden vinden op technische vragen, vragen over toezicht,
vragen over ondersteuningsmiddelen. Ga daar vooral kijken.
Rondom monitoren en toezicht hebben wij een start gemaakt
met het voorbereiden van toezicht op centraal niveau.
Daar is een adviesrapport voor opgeleverd aan Binnenlandse Zaken.
Daar moeten verder besluiten over genomen worden
omdat, met de komst van de Wet Digitale Overheid,
dat op nog veel meer standaarden dan alleen digitale toegankelijkheid,
toezicht georganiseerd moet worden, de kans bestaat dat
ook wat meer in de breedte gekeken wordt
naar een vorm van toezicht die meerdere standaarden dekt
en dat ontlast ook organisaties uiteindelijk.
Daarnaast hebben we een Dashboard live
waarin eigenlijk alle overheden,
overheidsinstanties van Nederland staan of komen te staan.
Nog niet alle organisaties zitten erin.
We zijn daarnaast ook bezig om alle websites en apps
van die organisaties
in het dashboard te krijgen.
Bij het plaatje wat over dashboard gaat zal ik
daar nog iets verder over zeggen, maar dat is
vooral bedoeld om transparant te maken van
Wat is er aan websites en apps en welke statussen?
En is er een mogelijkheid om te vergelijken
en te kijken of je misschien met je buurman contact zou moeten opnemen?
Eens kijken hoe hij het toch voor elkaar krijgt
om alles toegankelijk te krijgen bij wijze van spreken.
Verder zijn we bezig met inventarisatie lijsten
en dat betekent dat we alle overheden
in Nederland aanschrijven met lijsten waarvan
wij denken dat die websites bij die organisatie passen.
Zij kunnen daarop terug reageren en die reacties
publiceren we ook weer in het dashboard
en die zijn dan in verschillende statussen terug te zien.
Dan hebben we inkoop en leveranciersmanagement.
Ik ga niet al te veel gras voor de voeten wegmaaien bij Johan.
Maar we hebben een overzicht gemaakt
van de belangrijkste leveranciers
in Nederland en we zijn druk bezig met samenwerking
Met de VNG. We verzorgen ook webinars voor leveranciers
en we benaderen ze ook als wij zien dat dat ze
én heel groot zijn én ook heel erg de moeite waard zijn
om daarmee in gesprek te gaan
om de basis van hun bouwwijze op orde te krijgen.
Nog even over deze slide:
Het dashboard moet ik ook weer even beschrijven...
...vanwege het feit dat het opgenomen wordt.
Aan de linkerkant van de sheet zie je een grafiek.
Daarin wordt aangegeven in welke status een website is.
Dit is een algemeen plaatje, dus dit gaat niet
over een bepaalde gemeente of een provincie of een rijks overheidsorganisatie.
We zien de totalen:
Er wordt aangegeven dat er 3060
websites en apps voldoen aan de wettelijke verplichting.
en dat er 377 websites en apps voldoen aan de toegankelijkheid eisen.
Daar zit verschil in.
En de wettelijke eisen betekent dat als je de status A, B of C hebt,
dan voldoe je aan de wettelijke verplichting.
Als je de verklaring hebt ingevuld.
Met de A-status, dan voldoe je aan alle toegankelijkheid eisen.
En dat is het streven.
Want het gaat eigenlijk om het feit
dat je voortdurend verbetert. Dat als organisatie,
dat je dat ook terugziet in je resultaten op je dashboard.
Het dashboard is nog niet compleet.
Zoals ik net al zei wordt dit nog verder aangevuld.
Ik denk dat tegen het derde of vierde kwartaal 2023
dat we gaan zien dat het dashboard aardig compleet is.
Want dan hebben we inmiddels alle organisaties aangeschreven
en hebben zij ook terug kunnen reageren
op wat zij gestuurd gekregen hebben.
Wat mij betreft is dit mijn aandeel.
Ik stap over naar Johan.
Johan Huijkman, leveranciersmanagement bij DigiToegankelijk TOP
We dachten dat het ook wel handig was om in dit verhaal.
ook de andere kant van het verhaal te belichten: de software leveranciers,
Dat is waar ik me mee bezig hou voor het programma.
Ik ga zo toelichten waarom we dat zo belangrijk vinden.
En we wilden vooral ook even de geluiden laten horen van die kant.
Om te beginnen wil ik even een vraag aan jullie stellen.
Want waar ik heel benieuwd naar ben is
Hoe het volgens jullie gesteld is met de kennis over digitale toegankelijkheid
bij software leveranciers.
De antwoorden die je daar kunt geven zijn: overwegend voldoende,
wisselend. overwegend weinig, weinig of geen idee.
Ik ben heel benieuwd.
Volgens mij hebben we een vrij duidelijk beeld:
Namelijk dat het niet helemaal duidelijk is over het algemeen
wat die status van softwareleveranciers is en dat er,
volgens de overheden hier aanwezig,
maar heel weinig leveranciers weten waar ze het over hebben.
Overwegend voldoende 7%, wisselend 33%, overwegend weinig 14%, weinig 12%, geen idee 34%
Maar wat zeggen de leveranciers dan zelf?
Ik heb een tweetal vragen, of een tweetal antwoorden,
er uitgelicht. Die kreeg ik niet één keer,
maar meerdere keren terug. Die zijn ook verrassend, denk ik.
Net zo verrassend als de uitkomst van de poll namelijk.
De eerste reactie: "ik heb de vraag nog nooit gekregen"
Er zijn daadwerkelijk leveranciers die zeggen:
"ik heb nog nooit van een overheid een vraag gekregen
over digitaal toegankelijkheid en dat is op z'n minst...
...opmerkelijk gezien het feit dat de wetgeving
al zo lang van kracht is. Of die leveranciers...
dan Oost-Indisch doof zijn, dat weten we niet. Maar het is natuurlijk opmerkelijk.
Dit soort geluiden komen. En dat geeft ook
een beetje aan
dat daar nog veel werk is te verrichten
en om die samenwerking op te zoeken.
Een ander antwoord dat ik vaak krijg: "Ja, ik wil het wel, maar mijn klant niet."
En met de klant bedoelen we in dit geval dus een overheidsinstantie.
waarbij de leverancier graag wil, maar de overheidsinstantie niet.
Met andere woorden:
Er is een hoop te doen.
En dat is ook wat het belang van softwareleverancier-management benadrukt,
namelijk we moeten dit samen gaan fixen uiteindelijk.
Want de overheid kan niet digitaal toegankelijk worden...
...zonder dat ook die software van de overheid digitaal toegankelijk is.
Dat benadrukt het belang van het vormen van een team met z'n allen.
Wat doen we dan met ons programma om dat voor elkaar te krijgen?
zoals Manfred al aangaf zoeken we in eerste instantie...
...vooral naar de partijen die veel impact maken
of die werken aan een impactvol product.
Het gebied is groot en we moeten ergens een begin maken. Die partijen, die spreken we aan.
We inventariseren hoe het er voorstaat.
Als een partij al heel druk bezig is met digitaal toegankelijkheid? Nou dan is dat hartstikke goed.
Zijn er dan misschien nog dingen waar we in kunnen ondersteunen?
Het komt natuurlijk ook wel eens voor
dat een partij gewoon echt niet thuis geeft of
een beetje in de weerstand gaat.
In dat geval moet er wat aangespoord worden.
Een mooi voorbeeld daarvan is een grote partij
in Nederland die veel overheden bedient.
We ontvingen geluiden van verschillende overheden
dat ze gewoon niet thuis gaven als het om digitaal toegankelijkheid ging.
Toen heb ik contact gezocht. Dat hebben niet alleen gedaan,
maar daar hebben we ook allerlei overheden bij gehaald.
Dus we zijn met een aantal koepelorganisaties
samen op gesprek gegaan bij die leverancier.
In dat gesprek ontstond een hele positieve sfeer,
was het heel coöperatief en uiteindelijk
bleek ook gewoon dat de leverancier
niet goed wist wat er nou van ze verwacht werd en waar ze moesten beginnen.
Dat kunnen wij oplossen.
Er zijn nu een aantal sessies om dat te bevorderen.
Op het moment dat die leverancier uiteindelijk toegankelijke software gaat opleveren,
dan hebben we daarmee in één klap ook heel erg veel overheden geholpen.
En dat is ook een beetje waar we naar zoeken. Dat doen we niet alleen,
dat doen we in samenwerking ook met andere organisaties.
En Manfred benoemde dat ook al: bijvoorbeeld VNG.
We werken nauw samen met de VNG, ook om de taken te verdelen.
Omdat het gebied ook zo enorm is en is zijn zoveel leveranciers.
Het is voor ons als programma niet mogelijk om
die allemaal in één klap te bedienen.
Dus fijn als we daarin andere overheidsorganisaties kunnen aanhaken.
En dat moeten we samen doen.
En daarin kun je dingen verwachten van de leverancier.
Maar de leverancier mag ook dingen verwachten van jou. Bijvoorbeeld goed opdrachtgeverschap.
En de vraag die ik nu al stel is: hoe ziet volgens jullie goed opdrachtgeverschap er uit?
Wat is volgens jullie goed opdrachtgeverschap?
Bij mij komt er eentje op en dat is precies datgene
wat ik in het begin ook al benoemde: Samenwerken!
Dat vind ik ook wel een hele mooie. Ik denk dat dat ook moet.
Volgens mij moet het altijd de inzet zijn dat we het samen doen.
Maar er zijn natuurlijk ook een aantal dingen
die je gewoon simpelweg als overheid MOET.
De zogenaamde wettelijke verplichting en het beleid wat daar uit voortkomt.
En ja, wat moet je nu op dit moment?
Het is denk ik op zich al eerder aangestipt bij het dashboard,
Wat je in ieder geval moet geven is
inzicht geven in de huidige status van de toegankelijkheid van al je digitale producten.
Dus websites en apps in dit geval.
Vervolgens, als die status natuurlijk niet helemaal 100% is,
nog dus niet die A heeft, dan moet je vooral aangeven
wat ga je doen om die status te verbeteren?
En op moment dat die status inderdaad nog geen A is,
moet je inderdaad gaan verbeteren en dat dan ook onderhouden.
Dus dan mag er geen terugval plaatsvinden.
Dat is eigenlijk wat je als overheid verplicht bent om te doen.
En wat is dan de verplichting, de wettelijke verplichting van die leverancier?
Deze slide is bewust leeg, want die is er simpelweg niet.
Op dit moment heeft een leverancier nog geen enkele verplichting,
vanuit de wet, om digitaal toegankelijke producten op te leveren.
Er komt wel iets aan.
En dat is zo de zogenaamde European Accessibility Act.
Die gaat van kracht op op 28 juni 2025.
Op dat moment moeten heel veel producten
... en diensten van bedrijven ook aan diezelfde
toegankelijkheidseis voldoen als waar de overheid nu aan voldoet.
Alleen ik heb hier bewust benadrukt dat het er veel zijn.
Er wordt op dit moment verwezen naar deze producten
en diensten die moeten voldoen aan de toegankelijkheidseisen
en de kans is heel groot dat veel leveranciers
van de overheid gewoon niet in het rijtje passen.
Computers en besturingssoftware, E-books, webshops, pinautomaten, ticketservices, incheckmachines, smartphones,
TV-apparatuur met betrekking tot digitale televisiediensten, Telecommunicatiediensten, audiovisuele mediadiensten,
Online en offline diensten die te maken hebben met transport (kaartjesautomaten, apps en websites),
en alle financiële diensten zoals internetbankieren.
Met andere woorden ook met die European Accessibility Act
is er in principe nog steeds niet een goede wettelijke
poot om op te staan om zo'n leverancier te vragen: doe dit nou even.
Wat hebben we dan nog over als middelen om toch
alles goed voor mekaar te krijgen, het te borgen?
Dat is aan de ene kant vanuit het selectieproces
dus : wie kies je? En de andere kant natuurlijk door toch
die afspraken dan zelf te maken in je eigen specifieke inkoopvoorwaarden.
Ik zal er wat dieper op ingaan, op wat dat precies inhoudt,
dat selectieproces en die afspraken en wat je daar kunt doen.
Als we het over selectie hebben. Wat houdt het dan precies in?
Het begint natuurlijk altijd bij het stellen van de juiste vraag.
Het stellen van de juiste vraag is extreem belangrijk
Ik kom er zo op terug wat de juiste vraag dan precies is.
Verder zou ik van nu af aan alleen nog maar producten...
...aanschaffen die voldoen aan de wettelijke eisen die gelden voor jou.
Ik ga zo ook uitleggen wat ik daar onder versta.
En vervolgens alleen nog maar met partijen in zee gaan
die een aantoonbare ervaring hebben met digitale toegankelijkheid.
Ook daar gaan we zo op door. Maar eerst:
De juiste vraag. Wat is de juiste vraag?
Die stel je altijd vooraf.
En die klopt inhoudelijk met wat de wet van je vraagt.
Ik heb een heel mooi voorbeeld
van géén juiste vraag.
Een leverancier had ingeschreven op een tender.
In die tender werd onder het kopje toegankelijkheid...
...expliciet gevraagd om implementatie en ook kennis van ReadSpeaker.
Dat was een harde eis. Readspeaker
is iets wat je op je website kunt implementeren
en wat delen van de site voorleest. Da's handig,
Maar het is absoluut niet iets wat verplicht onder het kopje toegankelijkheid valt.
Sterker nog,: er is in de toegankelijkheids- community
nog discussie of het product zelf überhaupt wel toegankelijk is.
Met andere woorden dit is niet een goede eis.
Dit kun je niet vragen aan
...een leverancier als om digitale toegankelijkheid gaat.
Dat wist deze leverancier ook en die heeft
een tegenvoorstel gedaan hoe dat beter kon.
Helaas hebben ze daardoor de tender niet gehaald! Dat geeft dus aan:
Om die goeie vraag te kunnen stellen moet je wel
wat weten van digitale toegankelijkheid en ook
van de standaarden die daarmee gemoeid zijn.
Om een goede inhoudelijk vraag over toegankelijkheid
te kunnen stellen moet je iets weten van de zogenaamde norm EN 301-549.
Dat is ook waar in de European Accessibility Act naar wordt verwezen,
en waar in onze huidige wetgeving naar wordt verwezen. En dan de zogenaamde WCAG.
WCAG staat voor Web Content Accessibility Guidelines
Die zijn al tientallen jaren in omloop
en zijn bedoeld om ons te helpen bij het bouwen van digitale producten.
Om de toegankelijkheid te borgen is een hele set...
met richtlijnen en succescriteria
waar je aan moet voldoen om te zorgen dat je product toegankelijk is.
Dat is nogal wat en ik kan me voorstellen dat
als je als inkoper dit gevraagd wordt dat er een lichte paniek ontstaat.
Want ja, moet ik dit ook allemaal weten?
Dat kan als je dat wil, maar ik zou daarvoor
een expert onder de arm nemen.
En dan natuurlijk de vraag: heb je zo'n expert in huis?
Daarom ook daadwerkelijk mijn volgende vraag.
Is er binnen jouw organisatie iemand verantwoordelijk voor de digitale toegankelijkheid?
Het antwoord is: ja, nee of geen idee.
Ondertussen zag ik in mijn ooghoek een vraag...
...voorbijkomen over het verschil tussen de norm en de WCAG
Er wordt vanuit de EN norm
verwezen naar de WCAG
De WCAG is een set met richtlijnen die in
principe wordt gebruikt om die norm als het ware vorm te geven.
Om die te laden met wat moet je dan moet doen.
De WCAG wordt echt al al jarenlang gebruikt...
door elke partij die toegankelijkheid enigszins serieus neemt.
En de norm is opgesteld vanuit Europa om richting te geven aan overheden,
maar dus ook binnenkort aan bedrijven van wat
moet je nu doen voor een toegankelijk product.
Maar het zegt ook iets over inkopen en niet alleen meer over het bouwen.
Die WCAG is vooral gericht op techniek,
het bouwen van een daadwerkelijk toegankelijk tot product.
Ik denk dat Désirée daar wellicht ook nog wel iets meer over kan vertellen.
72 reacties.
Ik zie dat er toch al best wel een hoop zijn die
iemand intern in de organisatie hebben die verantwoordelijk is voor digitaal toegankelijkheid.
een kleine hoeveelheid weet zeker van niet en een hele hoop hebben geen idee.
Nou laten we hopen dat er binnen die 'geen idee'
er toch nog een hele hoop zijn.
Als je niet weet wie er binnen jouw organisatie verantwoordelijk is,
altijd goed om even te checken,
dan adviseer ik je om een externe expert in de arm te nemen.
er zijn genoeg marktpartijen die daar iets mee kunnen
en anders kun je altijd contact opnemen met DigiToegankelijk. We kennen die markt.
We weten welke partijen er allemaal zijn,
en we kunnen ook zelf hierin een rol spelen.
We kunnen in ieder geval helpen...
...met het nadenken over het formuleren van de juiste vragen rondom toegankelijkheid.
Terug naar mijn opzet.
De producten die voldoen aan wettelijke eisen
Wat is een product wordt voldoet aan de wettelijke eisen?
Dat is een product die voldoet aan de standaard:
'Digitoegankelijk'. De standaard is weer diezelfde norm.
EN 301-549 en de WCAG 2.1.
Daar moet een product aan voldoen.
Hoe weet je dat nou als je een product koopt.
Bijvoorbeeld: je hebt op je website een afspraken module. Die wil je inkopen.
Maar hoe weet je nou of die digitaal toegankelijk is?
Daarover kan een rapport worden opgemaakt door een officiële inspectie partij?
Dat heet een zogenaamd audit-rapport. Als het goed is,
geeft dat jou precies terug in hoeverre dat product voldoet aan die regels.
Als dat rapport er is, dan
heb je eigenlijk ook al een deel wat je nodig hebt
voor het invullen van de verklaring later.
Want je moet bedenken Dat, als je uiteindelijk die verklaring wil hebben,
dan moet er een rapport van een onderzoek beschikbaar zijn
wat gaat over de techniek én over de content.
En dat kan ook in deelonderzoeken.
Vaak wordt zo'n onderzoek in één keer gedaan aan het eind.
Maar het kan ook dat als jij een een onderdeel
heb wat eigenlijk altijd hetzelfde is, dan kun
je alvast een deelonderzoek 'techniek' laten doen
en dat scheelt weer geld en ook tijd
in die audit.
Die audit is heel erg belangrijk en daarom wil ik
... daar even dieper op ingaan.
De audit kun je op verschillende manieren inzetten.
Wat belangrijk is: die audit wordt,
Als jij een product koopt wat door meerdere overheden wordt gebruikt,
vast niet alleen voor jou gedaan.
Dus, voorkom die dubbele toetsing als die
ooit al een keer is afgenomen voor dit product.
Vraag daar in ieder geval naar bij je leverancier van je:
Heb je hier al een rapport voor?
Stel nou dat de leverancier geen audit heeft
en je kunt misschien inschatten dat dit product door meerdere overheden wordt afgenomen.
Spreek dan af met de leverancier: Doe de audit nu een keer
en bied deze aan aan al die andere klanten.
Hiermee gaan we heel veel tijd en heel veel geld...
...besparen door te zorgen dat
we 1 centrale audit hebben voor de dingen waarvoor dat kan.
Probeer ook van te voren al vast een audit te doen
voordat je aan de slag gaat en niet alleen maar aan het end. Sterker nog,
ik zou ervoor pleiten om meerdere keren zo'n onderzoekje te laten doen.
Uiteindelijk is dat veel goedkoper dan één grote slag aan het end,
waar je vervolgens allemaal dingen in moet gaan
aanpassen waarin iedereen in elke fase rekening mee heb gehouden.
En wees je bewust van het feit dat die partijen
die dit doen op dit moment het ontzettend druk hebben,
want die worden overladen met vragen.
Dus zorg ervoor dat je tijdig die vraag stelt aan zo'n partij.
Omdat die auditors het druk hebben, is er ook heel
veel ruimte voor cowboys en zijn er dus ook
veel partijen op de markt die gewoon niet de kwaliteit leveren.
Het is lastig natuurlijk om te bedenken welke
partij het wel en niet goed doen.
Er zijn een aantal partijen
waar veel overheden gebruik van maken.
Dat lijkt me een goeie raadgever.
Maar ze moeten ook gekwalificeerd zijn.
Wat die kwalificaties precies inhouden en welk certificaat ze moeten hebben, dat weet een accessibility expert.
Maar in ieder geval,
ze moeten kunnen aantonen dat ze er ervaring mee hebben
en dat ze ook de juiste papieren hebben.
Dat is wel een belangrijke.
Het kan heel erg lonen. Sterker nog...
ik denk dat het altijd loont om die audits op regelmatige basis te doen.
En ik geef je bij deze een tip: Als je met toegankelijkheidt aan de slag gaat,
wacht dan niet ergens tot halverwege het proces, maar begin altijd meteen.
En op momenten dat we dit borgen bij het inkopen
dan moet het al vanaf dag 1 op de agenda staan,
maar ook in de rest van het proces.
Ik heb hier een plaatje en dat zal ik even beschrijven.
Dat heet the cost of fixing accessibility at the end
Dit is gebaseerd op een onderzoek wat gaat over...
...het fixen van bugs, dus fouten, in code
in de loop van een proces.
Dit is ook tegen het stukje toegankelijkheid aangehouden.
Op moment dat je er vanaf dag één rekening mee houdt
zul je kosten hebben, maar die zullen
nooit zo hoog zijn dan als je daar te lang mee wacht.
Die kosten kunnen echt met 3.000%...
toenemen als je pas helemaal aan het einde
komt op het moment dat een product reeds in productie is.
Als je dan pas gaat nadenken over toegankelijkheid.
Ik denk dat dit heel belangrijk is om te weten:
Van het begin af aan agenderen en vervolgens door het hele proces rekening mee houden.
En audits en ook gebruiksonderzoeken zijn
een hele mooie tussentijdse indicatie van waar je op dat moment staat.
Want dan kun je daarop meteen op acteren.
Als je dat niet doet dan moet er vaak zoveel dingen
weer overhoop worden gehaald om het te fixen.
Dat kost gewoon heel veel geld en tijd.
Hoe vind je die partij met aantoonbare ervaring?
Als je een product afneemt, bijvoorbeeld een formuliermodule,
dan kun je vragen naar dat oudere rapport
en voorkom dan ook weer wederom
die dubbele toetsing. Vraag naar zo'n rapport. Als het er niet is,
probeer dan ook bij zo'n leverancier duidelijk te maken, als je dit hebt,
deel dit dan met al je andere klanten in de overheid.
en hier wordt op dit moment ook aan gewerkt om
dit ook centraal te kunnen regelen bij Logius
om ervoor te zorgen
dat leveranciers één rapport kunnen uploaden en vervolgens dat
iedere overheid die daar gebruik van maakt
daar een handige code voor krijgt om vervolgens in te vullen
in de Invulassistent. Dit wordt eind van dit jaar.
Als het goed is zou dat dan klaar moeten staan en
zou dit een stuk makkelijker moeten worden dan het nu is.
Nu moeten we het allemaal onderling regelen.
Leveranciers moet het ergens neerzetten,
Overheden moeten dat weten te vinden.
Het is nog even roeien met de riemen die we hebben.
Het is natuurlijk niet altijd zo makkelijk om zo'n toetsing te laten doen.
Soms neem je niet allee product af, maar bijvoorbeeld een website. Dat is uiteindelijk een product.
Maar die is er nog niet, dus de techniek is er nog niet.
Hoe weet je dan of die betreffende leverancier
goed overweg kan met digitale toegankelijkheid?
Dan zit de bewijslast vooral in het portfolio.
Wat heeft zo'n leverancier al eerder allemaal gedaan
op het gebied van digitale toegankelijkheid?
Laat het ze maar vertellen en laat ze het maar aantonen.
En ook hier weer: kom je er niet uit. Je kunt ons altijd bellen,
mailen of wat dan ook. We denken graag met je mee.
En tot slot een stukje afspraken.
Afspraken maak je natuurlijk in principe in je eigen specifieke inkoopvoorwaarden.
En denk daarbij vooral na.
Leg de lat vanaf begin af hoog qua eisen, want
uiteindelijk komen er onderhandelingen en zullen dingen worden afgezwakt.
Maar ga niet van het begin af aan denken van oh, dit wordt vast ingewikkeld,
laten we het maar wat wat makkelijker maken. Nee,
leg die lat van begin af aan hoog.
Allemaal ruimte voor de onderhandeling en uiteindelijk wordt het lastig. Bedenk dan wel:
Het gaat nog steeds om die samenwerking. Dus probeer
daar altijd eerst met je leverancier uit te komen
voordat je een volgende stap maakt.
En uiteindelijk moeten we elkaar te vriend houden om dit goed te kunnen fiksen.
Dan nog een belangrijke opmerking die ik wil maken:
Het is heel belangrijk voor leveranciers
om te weten dat toegankelijkheid een criterium is,
en meer en meer gaat worden.
Als ze nu producten maken die nog niet toegankelijk zijn,
dan moeten ze er bewust van zijn dat in de toekomst
ze wellicht een heel stuk van de markt gaan missen
omdat die vraag van overheden groter en groter gaat worden.
Dus benadruk dat altijd.
Ook al zit je nu vast aan een product waarbij het niet is benadrukt,
Hij zal op den duur wel mee moeten, want heel veel overheden, eigenlijk alle overheden,
gaan die vraag op een bepaald moment stellen.
Deze zou nu al gesteld moeten worden, maar zoals
we eerder hebben vastgesteld is dat niet altijd zo
mocht je dan zelf nog vragen hebben of ondersteuning
nodig hebben op het gebied van digitale toegankelijkheid,
"Who you gonna call?" Nou: DigiToegankelijk!
We hebben een een heel team met experts en adviseurs.
Vuur je vraag op ons af.
Aan het eind worden ook onze contactgegevens gedeeld
Dat was wat ik te vertellen had. Dank je wel.
Nu aan het woord: Désirée Castillo Gosker
Ik wil nog even teruggrijpen op iets wat eerder is gezegd.
Maar mijn onderdeel hier heet dus: Waarom het inkoopproces
belangrijk is om digitale toegankelijkheid te bereiken.
ARVODI, ARBIT en Motie Strolenberg
Iedere inkoper zal het wel kennen: de ARVODI is
de Algemene Rijks Voorwaarden voor opdrachten
en de ARBIT voor IT-overeenkomsten.
Die bieden, als het gaat om het
vragen over digitale toegankelijkheid, nog geen soelaas.
Ondanks dat dat dus wel in de motie Strolenberg
gevraagd werd. Dat heeft mij wel een beetje verbaasd.
Dat speelde als ik het goed heb zo eind vorig jaar.
Waar het ons op brengt is dat dus de algemene voorwaarden
dus niet genoeg zijn om naar te verwijzen
als het gaat om digitale toegankelijk.
We moeten, als het gaat om digitale toegankelijkheid,
dus heel nadrukkelijk en specifiek eisen wat we willen en wat digitoegankelijkheid is.
Het is best een lastige standaard.
En dan spreek ik even uit mijn eigen ervaring
als lid van Bureau Forum Standaardisatie.
De webrichtlijnen staan al sinds 2008
op de Pas-toe-of-leg-uit lijst en noblesse oblige moesten wij ook voldoen.
Wij zijn er ook al een tijd mee bezig, dus ik weet
uit ervaring dat het niet makkelijk is om precies
te weten binnen de standaard,
in relatie tot de leverancier, wanneer je wat wat nodig hebt.
Dus het is een standaard waar je er niet mee bent
als je alleen maar als opdrachtgever
het over de bühne gooit
bij je leverancier van: "Ik wil dat je
een digitoegankelijke rapport oplevert of een digitoegankelijke website maakt".
Je moet zelf je ook echt verdiepen in de site
en dan komen we ook daarmee op de rol van de opdrachtgever en de inkoper.
De inkoper kan dit niet allemaal op zijn schouders nemen.
Het hangt heel erg af van goed opdrachtgeverschap.
En ik vind als inkoper kun je wel weten dat
de digitoegankelijkheid een verplichting is
waar je als overheidsorganisatie aan moet voldoen.
Maar je komt er niet als je organisatie
nog niet de stappen heeft gemaakt
ook intern, om dit als een permanent aandachtspunt
in de processen en verantwoordelijkheden
op te nemen.
Dus, als ik inkopers spreek,
en dat doe ik regelmatig omdat ik op het PIANOo congres sta,
en ook uitvoerder ben van de Monitor Open Standaarden
waarin we kijken naar aanbestedingen,
dan hoor ik vaak dat er eigenlijk dingen
bij inkopers neergelegd worden die niet passen bij hun rol.
Ze zijn een poortwachter en ze hebben zeker
de rol om hun opdrachtgever attent te maken op dingen.
Maar je kunt geen ijzer met handen breken.
Als je voor een organisatie werkt die gewoon nog zo ver niet is,
dan heb je gewoon ook te roeien met de riemen die je hebt.
Daar heb ik op zich ook wel begrip voor.
En daarom denk ik ook dat het zo belangrijk is
om dit soort webinars
te blijven organiseren om ook vanuit de uitvoering, vanuit de inkoop praktijk,
maar ook vanuit de opdrachtgevende kant, oor te blijven houden.
Ook voor de bottlenecks die er optreden
en de dilemma's die er zijn.
De digitale toegankelijk heeft niet meer de Pas-toe-of- leg-uit status.
En 'leg uit' betekent: officieel uitleggen
in het jaarverslag waarom je een standaard achterwege laat. Dat is waar Digitoegankelijkheid
een hele tijd die status had. Maar we zitten
nog steeds wel in een proces van zoeken naar goed toezicht en de handhaving.
En daarvoor is het gewoon echt heel belangrijk dat de stem
van de uitvoering en van organisaties gehoord wordt.
Dus officieel is er geen 'leg uit' meer mogelijk.
Maar licht het dan in ieder geval toe waarom je sommige keuzes maakt.
Er zijn nu twee monitors als het gaat om kijken
naar hoe digitoegankelijkheid uitpakt in de praktijk.
We zagen er net al één van Manfred. Dat is die ene die in ontwikkeling is
om te kijken naar de toegankelijkheidsverklaringen van websites
met een A-status, een B status en een C status
om dan in ieder geval te kunnen voldoen aan de wettelijke verplichting.
En dan zou de A-status zo zijn dat je
dan voldoet aan alle eisen
en je helemaal goed bezig bent.
Ik waag dat eerlijk gezegd soms te betwijfelen.
Ik zeg dat bewust omdat ik ook hier echt ruimte
wil laten dat B misschien wel eens goed genoeg
zou kunnen zijn en mensen ook echt wil uitnodigen
om goed in gesprek te gaan met opdrachtgever en leverancier wat haalbaar is.
Soms is perfectie de vijand van het goede en er zijn
veel eisen die langs het portaal van het inkoopproces
moeten gaan. Veiligheid is daar een van.
Digitale toegankelijkheid is er zeker ook één van,
maar openbaarheid is er ook één.
En zo komen die allemaal samen op dat hele cruciale moment als er
weer eens substantieel geld uitgegeven wordt, publiek geld,
En dan moeten soms harde noten gekraakt worden.
En het is niet erg om dan sommige dingen achterwege te laten
of meer voorrang te geven. Maar het is
wel goed om je daar dan over uit te spreken, denk ik.
In dat kader denk ik dus ook dat het goed is dat
we nog de monitor open standaarden hebben van het Forum Standaardisatie,
ook als het gaat om digitoegankelijkheid.
We hebben nu tijd voor de volgende pollvraag.
Ken je de monitor van Forum Standaardisatie?
Daar ben ik heel erg benieuwd naar, want in de
afgelopen jaren hebben we wel gewerkt om daar
iets meer
bekendheid aan te geven.
Oei! Wat zie ik?
(Manfred reageert) De monitor is niet heel erg...
Het is maar goed dat ik er ben. Want ja....
Ja!?
Van de mensen die hier zijn, kent 82% de Monitor Open Standaarden niet. Nou!
Des te beter dat ik er dan ben en dat ik er wat over kan vertellen.
De Monitor Open Standaarden is een onderzoek dat...
...jaarlijks wordt gedaan naar het gebruik van de standaarden.
Die staan op de "Pas-toe-of-leg-uit" lijst
Vooralsnog doen we ook nog steeds onderzoek naar
de standaarden die voorheen die status hadden van Pas-toe-of-leg-uit"
Maar die nu op grond van de Wet Digitale Overheid
wettelijk verplicht zijn geworden.
En digitale toegankelijkheid is daar één van.
Een andere is bijvoorbeeld https hsts
Dat is een slotje wat je kunt vinden op de op de website.
Die is ook inmiddels wettelijk verplicht op grond
van de Wet Digitale Overheid.
en die nemen we dus ook nog steeds mee in het monitor onderzoek.
Maar wat doen we in dat onderzoek?
We richten ons op aanbestedingen.
We onderzoeken aanbestedingen van rijks overheidsorganisaties.
en organisaties van mede-overheden.
We kijken naar overheidsbrede voorzieningen...
zoals DigiD en eHerkenning.
en nog een heel aantal.
En we kijken ook naar wat verder nog bekend is
over het gebruik van die standaarden.
Ik denk dat het met name voor de inkopers
die hier gekomen zijn goed is om te weten dat we
bij het onderzoek naar de aanbestedingen
een aparte score maken van de aanbestedingen waarvan
wij uit het oogpunt van open standaarden,
waarin dus meer dingen samen komen dan alleen tegen toegankelijkheid,
maar ook veiligheid bijvoorbeeld en interoperabiliteit
en goed datagebruik, dat we kijken naar de best scorende aanbestedingen.
In deze presentatie heb ik een aantal links opgenomen naar onze website
waarin we publiceren welke organisaties,
naar onze mening, het heel erg goed gedaan hebben
als het gaat om open standaarden.
En die organisaties worden ook met naam en toenaam genoemd.
We noemen wat ze hebben aanbesteed, welke standaarden
wij vinden of hoe onderzoekers hebben beoordeeld
dat dit is welke standaarden ze hadden moeten uitvragen
en welke achterwege zijn gelaten of niet.
Ik ben trouwens nog vergeten te zeggen
dat we ook kijken
naar wat er in jaarverslagen staat over het nalaten van open standaarden.
Daar is vooralsnog vrij weinig in te vinden.
Vandaar ook deze oproep: leg het uit! En leg het uit in het jaarverslag,
als het even kan,
als je standaarden niet wilt of kunt toepassen,
ook al is dat voor DigiToegankelijk wellicht een gepasseerd station.
Desalniettemin wil ik hier wel de oproep doen.
Maar digitoegankelijkheid is
een standaard, en we zien dit in heel veel
van de aanbestedingen die we onderzoeken,
is een standaard die heel veel voorkomt.
Een belangrijke chunk is de veiligheids standaarden, maar
de Digitoegankelijkheid standaard is zeker een goede second runner up,
om het in goed Nederlands te zeggen.
Op het moment dat je dan krijgt
wat je hebt aanbesteed of wat je hebben wil,
- Ik weet niet of dit eigenlijk een vraag zou moeten zijn
die we aan inkopers kunnen stellen of dat
dit eigenlijk meer hoort bij contractmanagement of bij de opdrachtgever
maar ik kan me zo voorstellen dat inkopers hier ook een rol in hebben -
dat er een controle uitgevoerd moet worden op
wat er nou eigenlijk is opgeleverd als het gaat om digitale toegankelijkheid.
Dit is dan zeker voor de mensen die hier al enigszins ervaring in hebben:
"Voer je momenteel controles uit op digitale toegankelijkheid bij oplevering?"
Nou, ik zie dat de overgrote meerderheid 72% op het moment,
zegt "Nee, dat doe ik niet"
En "Ja, dat doe ik alleen 4%.
En "Ja, in samenwerking met anderen".
Een hier toont zich ook denk ik wel
het belang van goed opdrachtgeverschap.
Goed om te weten wat je wil vragen als je het hebt over digitoegankelijkheid.
Wat wil je nu precies van je leverancier?
En als daar inderdaad dan ook echt die energie en die wens achter zit,
dan wil je het ook controleren en anders
ja, dan blijft het een dode letter.
Het is wel heel goed om dit
een keer zo te zien.
Ik weet dat op de site van DigiToegankelijk.nl
er een hele grote verzameling is
van allerlei ontzettend handige tools en producten.
Het zou zo maar kunnen dat de dingen die ik nu noem er al tussen staan,
of misschien om goede redenen er nog niet tussen staan.
Maar ik ben hier van Bureau Forum Standaardisatie
en wij hebben op onze site bij het benoemen
van deze standaard
ook een aantal producten staan
hoe je kunt checken of je gekregen hebt wat je wilde
als het gaat om toegankelijkheid. Namelijk de check voor webpagina's,
de toegankelijkheidcheck voor PDF bestanden,
en nog eentje: een installeerbare digitale toegankelijkheid check.
De eerlijkheid gebiedt mij te zeggen dat mijn collega Hans Zuidweg,
die nu op vakantie is en die hier eigenlijk misschien
eerder had moeten zitten dan ik, die is de grote genius achter deze producten.
Die weet er ook het meeste van.
Dus hebben jullie hier vragen over?
Dan kan je altijd bij mij komen, maar ik verwijs
je dan ook weer door naar mijn collega Hans Zuidweg.
Hier staan ook tools en ik ga hier verder mee
met de mensen van DigiToegankelijk om te kijken of
dit ook iets is wat past op die site.
Als tool om te gebruiken.
En het is denk ik goed om te weten dat
de spullen van het Forum Standaardisatie, zoals
de handreiking "Vragen om open standaarden bij aanschaf van ICT"
En last but not least "De beslisboom open standaarden"
ook te vinden zijn bij PIANOo.
En ik verwacht dat daar in de loop der tijd, zeker met dit projectbureau,
ook een verzameling zal ontstaan als het gaat om digitoegankelijk aanbesteden.
Manfred: Samenwerking tussen inkopers. Dat is opgehangen aan twee vragen.
Waarom wij dit dit thema benoemen is omdat we een paar dingen zien.
Als het bijvoorbeeld op Apps gaat
dan zien we vaak dat er Apps gebouwd worden
die door heel veel organisaties tegelijk gebruikt worden
en dat eigenlijk alleen de content verschilt.
Ik denk dat dat ook voor een aantal websites opgaat
die geleverd worden door bepaalde leveranciers
En wij zien dat het kan helpen om
die kennis en ervaring met elkaar te delen.
Niet alleen om ervoor te zorgen dat je met die leverancier goede afspraken kan maken,
maar ook als het gaat om het auditeren.
En er vinden audits plaats op de techniek, bijvoorbeeld
van een website of een app.
En je weet dat die ook voor allerlei andere organisaties gebruikt worden.
Dan kun je met één audit heel veel verklaringen aanmaken.
Dat weten heel veel organisaties niet.
Die betalen daar vrij veel geld voor omdat
iedere keer opnieuw een audit gedaan wordt
op dezelfde app.
Dus het bundelen van krachten, waar Johan
het ook al over had richting leveranciers,
maar ook intern als het gaat over het laten doen
van audits en het controleren van websites, en ook natuurlijk het inkoopproces.
Als je die kennis met elkaar zou kunnen delen? Zou dat kunnen helpen?
Vandaar de volgende pollvraag:
Werk je momenteel samen met andere inkopers op het gebied van digitale toegankelijkheid?
We zitten nu zo rond de 46 reacties van de 88 deelnemers.
Daarin zie je eigenlijk wel terug dat het gros
90%
geen samenwerking kent met andere organisaties.
Dan kom ik op de volgende, misschien wel logische, vraag:
Bestaat de behoefte binnen je organisatie om samen
te werken op basis van de digitale toegankelijkheid?
Hier kun je ook weer: ja,nee of ik weet niet invullen.
Ook hier zie je wat verdeeldheid eigenlijk. "Weet ik niet" 56%,
dat is natuurlijk gewoon een twijfel.
Dat kan ook te maken hebben met de opdrachtgever.
Dat je daar nooit van gehoord hebt of die daar
interesse in heeft of wat dan ook.
Maar er is ook 39%
die 'ja' aangeeft.
Ik denk dat het goed is om daar ook
binnen het programma DigiToegankelijk TOP even over
door te praten hoeveel jullie daar eventueel bij zouden kunnen faciliteren.
Niet dat wij het helemaal zullen gaan trekken, maar
we kunnen wel kijken hoe we jullie
bij elkaar kunnen brengen en daar wat in kunnen faciliteren.
Désirée, je hebt een vraag of een opmerking?
Désirée: ik was er nog niet aan toegekomen, om in het kader van de samenwerking,
en misschien is dat niet helemaal zo bedoeld, maar
in de Monitor Open Standaarden zien wij heel wat
aanbestedingen voorbijkomen die wij dan soms
ook er uitlichten in de handreiking vragen om
open standaarden bij inkoop.
En zeker als dan gaat om web en app applicaties
waar die toegankelijkheid zo'n belangrijke rol in speelt,
maar ook heel wat veiligheid standaarden,
hebben we dus een aantal praktijkvoorbeelden die we zijn tegengekomen in de monitor,
dus in echte gepubliceerde aanbestedingen. Die hebben we gepubliceerd op onze website.
Misschien is dat nog wel prikkelend voor mensen die hier zitten.
Jouw aanbesteding zou er zomaar tussen kunnen staan.
Dat wou ik nog even kwijt.
Manfred; Okay. Dankjewel Desiree! Wat mij betreft gaan
we dan nu richting de afsluiting.
Wij hebben een aantal handige links
in een sheet gezet waar je nog even terug kan kijken.
De hele prestaties opgenomen, dus jullie kunnen
hem ook terugkijken op DigiToegankelijk.nl
Die moet nog wel enigszins bewerkt worden.
Ik hoop verder dat jullie iets gehad hebben aan dit webinar.
Als er vragen zijn kunnen jullie ons ook benaderen.
We hebben ook onze contact gegevens in de presentatie verwerkt.
ik wil Johan en Désirée even specifiek bedanken voor hun bijdrage.
Super gedaan en fijn dat het zo gelopen is.
Ik wil jullie allemaal, de deelnemers aan dit webinar,
ook bedanken en maak vooral ook even gebruik van
de QR code die die ik nu laat zien, want daarin
kunnen jullie ook nog je behoefte aangeven voor volgende sessies
als jullie daar zin in hebben.
Want we hebben dit gedaan met het idee dat
dit zou moeten aansluiten bij jullie, maar dat
is even de vraag of we daar 100% goed mee zitten.
Dus mochten jullie andere ideeën hebben of
behoefte hebben aan een onderwerp dan kunnen we daar op terugkomen.
Ik heb niemand gezien, live,
maar bij deze in ieder geval heel hartelijk bedankt
...en fijne dag nog allemaal en succes met digitale toegankelijkheid de komende tijd.